ERZURUM OVASI’NDAN YENİ KANITLAR IŞIĞINDA DOĞU ANADOLU’DAKİ KURA-ARAS ÖLÜ GÖMME UYGULAMALARINA GENEL BİR BAKIŞ

Gülşah ALTUNKAYNAK, Mehmet IŞIKLI, Mustafa ERKMEN

Özet


Kuzeybatı İran ve Güney Kafkasya ile birlikte Doğu Anadolu genelini Erken Tunç Çağ’da karakterize eden en
önemli kültürel yapı; “Kura-Aras Kültürü”dür. Bu büyük, çok bileşenli kültürel yapının bünyesinde, çok sayıda
özelliğin yanı sıra sorunlar da bulunmaktadır. Bu özellik ve sorunlardan biri de kültürün ölü gömme gelenekleri
ile ilgilidir. Bu konunun sorun olarak ortaya çıkmasında temel ayrım, nekropol kazılarının azlığıdır. Son dönemde
yapılan araştırmalara göre, tüm Güney Kafkasya’da, kazılan alanlar içerisinde mezarlık içeren birim sayısı sadece
111 dir. Konumuz olan Doğu Anadolu Bölgesi’nde ise hiç bir nekropol alanı kazılmamıştır. Bu yörede kazılan
mezarlar münferit mezarlar olup, yerleşim içi gömü niteliği göstermektedirler. Bu mezarlara göre kültüre dair bir
gömü geleneği ve mezarlık tipolojisi ortaya konmuş olsa da bunlar yeterli olmaktan uzaktır. 2016 ve 2017 yıllarında
Erzurum Ovası’ndaki Alaybeyi Höyük’te TANAP (Trans – Anadolu Doğal Gaz Boru Hattı) Projesi kapsamında
yapılan kurtarma kazılarında, bir grup Kura-Aras mezarı tespit edilmiştir. Bu çalışma hem eldeki verileri dikkate
alarak Güney Kafkasya ve Doğu Anadolu’daki Kura-Aras gömü uygulamalarına dair genel bir değerlendirme hem
de Alaybeyi mezarlarını kapsamlı olarak bilim dünyasına sunma amacındadır.

Anahtar Kelimeler


Ölü Gömme; Kura-Aras Kültürü; İlk Tunç Çağ; Erzurum; Alaybeyi Höyük

Tam Metin:

PDF


DOI: http://dx.doi.org/10.22520/tubaar.2018.os.01.005

Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.