YESEMEK TAŞ OCAĞI VE HEYKEL ATÖLYESİNDEKİ TEKNİK ÇALIŞMALAR: NAKİL YÖNTEMLERİ, NAKİL GÜZERGÂHLARI VE GEÇ LUWİ DÖNEMİ BASALT ESERLERİN DAĞILIMI HAKKINDA ÖNERİLER

Z. Ayşen TETİK

Özet


Yesemek Taş Ocağı ve Heykel Atölyesi’nde, eserlerin yapıldıkları tarihlere bakarak şekillendirilecek heykellerin, yontulmamış hallerini, heykellerin taş ocağından çıkartılmasını ve heykellerin kabataslak yontulmuş hallerini ayrıca işçiliklerini takip edebiliriz. Öyle ki Yesemek Taş Ocağı ve Heykel Atölyesi’ne bakarak taş ocağında bulunan taslak halindeki heykeltıraşlık eserlerinin, taşlı bir yol üzerinde bulunmalarından dolayı, taş ocağından çıkan eserlerin nakil yollarını ve bu yolların başlangıçlarını bile gözlemleyebilmekteyiz. Taş ocağındaki eserlerin dışında kalan yamaçtaki heykeltıraşlık eserleri, ziyaretçiler için, açık hava müzesinin giriş kapılarının yönlerine doğru yerleştirilmiştir. Bu heykeltıraşlık eserleri, önce (eski giriş olan) batı girişine, daha sonra ise güney girişine doğru yerleştirildikleri görülmektedir.

Yesemek Taş Ocağı ve Heykel Atölyesi’nde şekillendirilen heykel tıraşlık eserlerinin nakil yöntemlerine gelince şunları söyleyebiliriz: Yesemek Taş Ocağı ve Heykel Atölyesi’nde tonlarca ağırlığındaki heykeltıraşlık eserlerinin, bir yerden bir yere taşınma yöntemiyle ilgili bilgileri, ancak Mezopotamya ve Mısır’daki kazılarla gün yüzüne çıkan rölyefler üzerine şekillendirilmiş tasvirlere bakarak anlayabiliriz. Yesemek Taş Ocağı ve Heykel Atölyesi’ni inceleyerek, hem heykeltıraşlık eserlerinin nakil yollarıyla ilgili bilgileri, hem de heykel tıraşlık eserlerinin kültürel değişimlerini öğrenebilmekteyiz.

Yesemek Taş Ocağı ve Heykel Atölyesi’nde dört ayrı yayılım alanı olduğu tespit edilmiştir. Güneye doğru muhtemelen sadece Karasu nehri nakil yolu olarak kullanılmıştır. Batı ve kuzeybatıya doğru ise heykeltıraşlık eserlerinin taşınması için birçok geçitten yararlanılmıştır. Amanos ve Toros dağları üzerindeki geçitler kullanılarak heykeltıraşlık eserlerinin başka bölgelere de nakledildiği anlaşılmaktadır. Darende ve Malatya gibi kuzeyde yer alan bölgelere ulaşabilmek için eserleri taşıyan kişiler, daha karmaşık yol güzergâhları kullanmış olmalıdırlar. Buna göre Yesemek’ten yola çıkarak eserleri önce güneye, daha sonra kuzeydoğuya naklederek Göksun’a taşımış olmaları herkesin kabul ettiği bir görüştür. Yesemek Taş Ocağı ve Heykel Atölyesi’nden hareket edip Derik’e kadar ulaşan kişiler, doğudaki yolları, diğer bölgelerde yer alan geçit yollarına göre daha kolay kat etmiş olmalıdırlar.


Anahtar Kelimeler


Yesemek, Geç Luwi, Taş Ocağı, Heykel Atölyesi, Heykeltıraş, Nakil Yöntemleri, Nakil Güzergâhları, İslahiye, Gaziantep

Tam Metin:

PDF (Deutsch)


DOI: http://dx.doi.org/10.22520/tubaar.2016.0009

Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.